Omgaan met spanning met Mindfulness

Met Mindfulness leren we niet weg te gaan van ongemak en spanning. We leren er naartoe te bewegen, het te voelen en te zien. Op deze manier leren we het kennen. Geven we het de aandacht waar het om vraagt. Maar hoe doen we dat op een vaardige manier: aandacht geven aan spanning? Omgaan met spanning vraagt van ons onder andere om zonder agenda te zijn. Maar niet alleen dat. Hoe kunnen we er nog meer mee omgaan? Dat lees je hier.

Spanning in allerlei vormen

In onze dagelijkse leven en in meditatie kunnen we allerlei vormen van spanning ervaren. Het is vaak gekoppeld aan allerlei emoties. Angst, bijvoorbeeld, maar ook boosheid, teleurstelling, schuldig voelen… en subtielere vormen zoals je zorgen maken, piekeren, zenuwachtigheid, frustratie en irritatie.

We voelen het fysiek. Vaak in ons romp gebied: op de borst, bij de maag of in de buik. We voelen het als een druk of juist meer stekend. Soms misschien als iets wat uit elkaar trekt, of als hitte of kou. Maar eigenlijk kunnen we het overal wel eens voelen. In onze handen of kaken als we boos zijn misschien. Een zwaar gevoel in onze benen als we verdriet hebben. Een drukkend gevoel in ons hoofd. En nog vele andere manieren.

Omgaan met spanning als een monster

Vaak hebben we veel weerstand tegen de spanning. Onze natuurlijke neiging is dan ook er van weg te gaan. We negeren het of worden bijvoorbeeld heel druk om het niet te hoeven voelen. We zien het als iets dat ons last bezorgt. Het geeft ons een naar gevoel en dus, denken we, doet het ons ook iets naars aan. We zien het als een monster waartegen we moeten vechten omdat we het kwijt willen raken.

Maar de spanning is helemaal geen monster. Het zit er niet om ons op te eten of ons iets aan te doen. Het is eerder een angstig wezentje wat niet zo goed weet wat het moet doen. Het probeert onze aandacht te trekken maar wij duwen het weg. Vervolgens vraagt het nog meer om aandacht. En hoe meer wij het verwijderen van onze aandacht, hoe minder aandacht wij het geven, hoe meer het wezentje gaat duwen en trekken.  

Omgaan met spanning met Mindfulness

Wanneer we spanning ervaren in Mindfulness meditatie herinneren we ons, als we geluk hebben, de instructie dat we ons er niet van moeten afkeren. Maar dat we aandacht moeten geven aan de spanning. De instructie is om, als we de spanning opmerken, er naartoe te gaan met onze aandacht en het te onderzoeken. We onderzoeken hoe het voelt, of het beweegt, hoe groot het is, wat z’n eigenschappen zijn. Maar hoe geven we die aandacht?

Omgaan met spanning door het aandacht te geven

Wanneer we spanning ervaren kunnen we het behandelen als een angstige puppy. Als we een puppy zien die angstig is, lopen we er dan snel en met grote stappen naartoe? Als we met zulke kracht naar de spanning toe bewegen is de kans groot dat dit slechts een nieuwe strategie is om de spanning kwijt te willen raken. We denken: oke, laat ik de spanning dan maar eens goed bekijken, dan gaat het vast weg. De kans is dan ook groot dat de puppy zich verstopt onder de tafel. Wegrent. Of verder ineen krimpt van angst.

Wat doen we dan? We blijven op een afstandje en moedigen het zachtjes aan om naar ons toe te komen. We zeggen zachtjes: “Kom dan, kom maar” en wachten vriendelijk af wat de spanning doet met onze uitnodiging. Kortom, we gaan er niet voor weg, we vechten er niet tegen, maar we forceren ook niets door er met alle kracht naartoe te bewegen. We gaan eerst eens op een afstandje kijken. Op een afstandje zachtjes de spanning vriendelijk uitnodigen. Uitnodigen om zich te laten zien en ons te vertellen hoe het eruit ziet.

Belang van geduld en vriendelijkheid

Bij het uitnodigen van de spanning is het belangrijk dat we geduldig en vriendelijk zijn. Als we te snel willen en de puppy geen tijd gunnen, merkt hij dit direct. We doen per ongeluk toch een stapje naar voren en de puppy schrikt. De puppy doet weer een stapje naar achteren. Daarom nodigen we de spanning uit zonder agenda. We willen niks van die spanning: het hoeft niet op een bepaalde manier te zijn of zich op een bepaalde manier te gedragen. We geven het alleen de ruimte om zich te laten zien zoals het zich wil laten zien. En die ruimte geven we door eindeloos geduld op te brengen en vriendelijk te zijn.

Dit betekent ook dat we geduldig blijven als er helemaal ‘niks’ gebeurt. Als de puppy geen enkel teken toont om ook maar een klein stapje te doen. We blijven geduldig en vriendelijk. De puppy kan er tenslotte niks aan doen dat hij bang is. Als we merken dat we ongeduldig worden kunnen we voor onszelf erkennen hoe onprettig de spanning is. We kunnen erkennen dat we het liever kwijt zouden zijn. Dat is de vriendelijkheid. Het is oké.

Wanneer de spanning heel groot wordt

Soms merken we door de spanning uit te nodigen dat het juist nog sterker wordt. De spanning krijgt de aandacht waar het misschien al een hele tijd om vraagt en laat zich zien. Met al zijn onprettige eigenschappen. En opeens blijkt dat de spanning veel groter is dan we dachten. Kunnen hier ook geduldig en vriendelijk mee zijn?

Misschien kunnen we onze neiging dan herkennen er weer van weg te willen. Merken we dat we oplossingen zoeken, of oorzaken van de spanning. Of bedenken we een nieuwe techniek die wellicht ‘helpt’. Ook dit zijn manieren om de spanning niet te willen voelen. Kunnen we hier geduldig en vriendelijk mee zijn? We kunnen het onszelf gunnen even weer ons lichaam als geheel te voelen. Het rijzen en dalen van onze buik te voelen. En zo even een adempauze te nemen voor we weer verdergaan met het onderzoeken en uitnodigen van de spanning.

Misschien wordt de spanning ons teveel. Kunnen we het niet meer opbrengen te blijven zitten. Hebben we opeens onze ogen open tijdens de meditatie en stoppen we er mee. Kunnen we hier geduldig en vriendelijk mee zijn? In het omgaan met spanning hoeven we niet altijd maar tot het gaatje te gaan. Soms is het genoeg. En oefenen we een volgende keer verder.

De puppy komt vanzelf

Puppy’s blijven nooit hun hele leven op één plek zitten. Ze zijn soms bang. Al die grote mensen die hen willen knuffelen, spannend is dat! En wie weet wat de puppy allemaal heeft meegemaakt. Misschien vertrouwt hij mensen gewoon niet zo. Maar ze zijn ook hartstikke nieuwsgierig. Ze willen wel komen, maar ze moeten wel vertrouwen hebben en de moed kunnen opbrengen. En moed en vertrouwen groeien met vriendelijkheid en geduld. Als we vriendelijk en geduldig zijn komt de puppy vanzelf. De puppy zet vanzelf een paar stapjes naar ons. Om uiteindelijk, na veel vertrouwen en moed, op onze schoot in slaap te vallen.  Op z’n eigen tijd, dat wel.

omgaan met spanning met Mindfulness

Scroll naar top